Kategoria

prawo

Praktyczne porady, trendy i strategie marketingowe dla sklepów i firm z branży zoologicznej.

muzyka w sklepie

Wiele osób prowadzących sklepy zoologiczne może nawet się nie zastanawiać, czy muzyka, którą puszczają w swoim lokalu, jest legalna. Warto pamiętać, że rozpowszechniając muzykę w sklepie, dosyć łatwo jest złamać przepisy lub naruszyć czyjeś prawa do utworów. W przypadku zgłoszenia, np. przez kogoś „życzliwego”, sprawa może skończyć się nawet w sądzie. Na co zatem warto uważać?

Piosenka = utwór

Przede wszystkim każda piosenka czy album jest utworem w rozumieniu prawa autorskiego. Z kolei prawie każdy utwór wchodzi w skład czyjegoś prawa autorskiego majątkowego, a jego włącznie w sklepie będzie jego publicznym rozpowszechnieniem. Jeśli nie jesteśmy autorem tego utworu, to zawsze musimy się liczyć z uprawnieniami podmiotów, które zarządzają tymi prawami – niezależnie, czy to będą sami twórcy, czy organizacje zbiorowego zarządzania prawami autorskimi (OZZ). Dotyczy to również sytuacji, gdy włączamy posiadany przez nas album z muzyką czy na przykład radio.

Wykupienie licencji

Legalność puszczanej muzyki możemy sobie zapewnić na kilka sposób. Podstawowym rozwiązaniem jest wykupienie licencji od organizacji zbiorowego zarządzania prawami autorskimi, typu ZAIKS, STOART, ZPAV czy SAWP. Każda organizacja ustala własne warunki i zasady wykupienia licencji na udostępnianie muzyki w sklepie.

Poza tymi organizacjami istnieją również inne firmy, od których można wykupić licencję. Niekiedy skorzystanie z ich usług jest tańsze niż z OZZ. Różne internetowe platformy gromadzą utwory muzyczne bezpośrednio od artystów i odpłatnie udostępniają je w sieci z pominięciem pośredników (np. OZZ). Należy zaznaczyć, że mówimy o specjalnych platformach internetowych, które oferują tego rodzaju usługi. Popularne serwisy streamingowe (typu Spotify) zastrzegają, że są one przeznaczone wyłącznie do użytku osobistego, a nie do celów komercyjnych. Przykładowo na stronie Spotify można wyczytać, że „zabronione jest odtwarzanie muzyki ze Spotify w miejscach publicznych, świadczących usługi biznesowe, takich jak puby, restauracje, szkoły, sklepy, salony, szkoły tańca, stacje radiowe itd.”.

Możesz legalnie puszczać muzykę, korzystając z kilku metod. Najprostszym sposobem jest zakup licencji od organizacji zarządzających prawami autorskimi, jak ZAIKS, STOART, ZPAV lub SAWP.

Kary

Jeśli bezprawnie rozpowszechniamy utwór, to możemy spodziewać się otrzymania pozwu od podmiotu uprawnionego (twórcy lub organizacji, która prawami takiego twórcy zarządza). Wspomniane organizacje nieraz przeprowadzają kontrole lokalów usługowych w zakresie legalności rozpowszechniania muzyki.

Ponadto takie działanie może zostać potraktowane jako przestępstwo. Za bezprawne rozpowszechnianie utworów przepisy prawa przewidują grzywnę, karę ograniczenia wolności oraz nawet pozbawienia wolności do lat 3 – gdy sprawca dopuszcza się takiego czynu w celu osiągnięcia korzyści majątkowej. Wszczęcie postępowania może nastąpić np. na skutek kontroli policji.

autor: Patryk Kalinowski, prawnik

www.food-law.pl

13 marca, 2024
CBD

Produkty zawierające surowce konopne cieszą się ostatnimi laty dużą popularnością. Dotyczy to również produktów pet food, do których dodawane są m.in. oleje konopne. Tego rodzaju oleje naturalnie zawierają szereg różnych substancji, do których zalicza się kannabidiol, czyli CBD. Ostatnio jednak oznaczenia odwołujące się do CBD są coraz częściej przedmiotem kontroli różnych inspekcji oraz orzeczeń sądów. Poniżej komentujemy wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Olsztynie z dnia 12 września 2023 r., w którym sąd stwierdził, że określenie „CBD” zamieszczone w oznakowaniu karmy dla zwierząt jest niedozwolone, gdyż sugeruje właściwości lecznicze.

Określenie CBD na etykiecie

W tej sprawie kontrolowano oznakowanie mieszanki paszowej uzupełniającej, tzw. suplementu dla zwierząt. Na etykiecie produktu było użyte określenie „CBD” oraz dodatkowe oznaczenia (np. dotyczące zawartości kannabidiolu, zalecanej dziennej porcji produktu, zalecanego stopniowego wprowadzania produktów, konsultacji z lekarzem weterynarii w przypadku działań niepożądanych). Po przeprowadzonej kontroli Inspekcja Jakości Handlowej Artykułów Rolno-Spożywczych (IJHARS) wydała decyzję, w której zakwestionowała dopuszczalność użycia zastosowanych oznaczeń oraz nakazała usunięcie określenia „CBD” z etykiety. Od tej decyzji przedsiębiorca się odwołał, a sprawa ostatecznie trafiła do rozpoznania przez sąd administracyjny.

Sąd przychylił się do stanowiska inspekcji i stwierdził, że skrót „CBD” jest powszechnie utożsamiany z substancją leczniczą oraz właściwościami leczniczymi, a „skarżąca przedstawia swoje produkty w taki sposób, że mogą wywoływać u potencjalnego odbiorcy przeświadczenie, że są to produkty lecznicze”. Tym samym sąd uznał, że określenie „CBD” jest niedozwolonym oświadczeniem, które nie powinno znajdować się na etykiecie karmy dla zwierząt.

W polskim prawie wciąż nie ma ogólnego zakazu odwoływania się do obecności CBD w karmie.

Należy zaznaczyć, że powyższe orzeczenie zapadło w konkretnej sprawie. W polskim prawie wciąż nie ma ogólnego zakazu odwoływania się do obecności CBD w karmie. Stosując tego rodzaju oznaczenia, warto jednak zachować szczególną ostrożność, aby zminimalizować ryzyko uznania, że sugerują one niedozwolone właściwości.

Pełny tekst orzeczenia dostępny jest na stronie: https://orzeczenia.nsa.gov.pl/doc/1CA205DBCB

autor: Gabriela Łuniewska, prawnik

31 stycznia, 2024

W ostatnim czasie przyjęto wiele nowych regulacji prawnych dotyczących opakowań. Do polskiego prawa wdrożono między innymi wymogi dyrektywy plastikowej i stworzono system kaucyjny. Czeka nas jednak przyjęcie kolejnych nowych przepisów prawa, które mają wprowadzić coraz to nowe obowiązki. Ma to związek z wdrażaniem przez Unię Europejską i Polskę wymogów Europejskiego Zielonego Ładu oraz gospodarki o obiegu zamkniętym (GOZ). Z jednej strony dąży się do ograniczania ilości powstawania odpadów z opakowań, a z drugiej do maksymalizacji ich ponownego wykorzystania. Ten trend regulacyjny nie omija również opakowań karm dla zwierząt. W tym oraz w kolejnych tekstach będziemy dla Państwa opisywać zmiany prawa obejmujące ten temat. Poniższy artykuł przedstawia nadchodzące zmiany dotyczące nowych obowiązkowych oznaczeń na etykietach karm dla zwierząt.

Z artykułu dowiesz się:

  • Jakie wpływ nowe regulacje opakowań mają na branżę pet food?
  • Jakie zmiany niesie Europejski Zielony Ład dla producentów opakowań?
  • Jakie są nowe wymogi dotyczące etykietowania karm dla zwierząt?

Nowe regulacje dotyczące opakowań w branży pet food

Nowe regulacje opakowaniowe wprowadziły już kilka obowiązkowych oznaczeń, m.in. oznaczenie systemu kaucyjnego[1] czy tzw. żółwika, ostrzegającego o zawartości plastiku np. w kubkach jednorazowych[2]. Zmiany te dotychczas omijały produkty pet food. To się jednak ma zmienić, gdyż w trakcie procesu legislacyjnego są projekty dwóch aktów prawnych, których przyjęcie będzie oznaczało obowiązek stosowania na etykietach wielu kategorii produktów (w tym również na karmach) nowych oznaczeń: segregacji odpadów z opakowań oraz wskazywania materiałów opakowaniowych.

box kontr 3

A. Oznaczenie segregacji odpadów z opakowań

Coraz częściej na polskim rynku można spotkać oznaczenia wskazujące konsumentom, do jakiego kontenera z odpadami powinni wyrzucać dane opakowania. Obecnie są to oznaczenia dobrowolne (nieobowiązkowe). To się jednak ma zmienić, gdyż projekt ustawy o zmianie ustawy o gospodarce opakowaniami i odpadami opakowaniowymi oraz niektórych innych ustaw (nr projektu z wykazu: UC81) zakłada, że na każdym opakowaniu przeznaczonym dla gospodarstwa domowego mają się znaleźć takie oznaczenia.

W projekcie tej ustawy czytamy:

1a. Przedsiębiorca wprowadzający produkty w opakowaniach ma obowiązek umieszczać na opakowaniach oznakowania wskazujące na sposób selektywnego zbierania odpadów powstałych z tych opakowań według frakcji odpadów, zgodnie z przepisami wydanymi na podstawie art. 4a ust. 1 ustawy z dnia 13 września 1996 r. o utrzymaniu czystości i porządku w gminach (Dz. U. z 2021 r. poz. 888).

1b. Oznakowanie, o którym mowa w ust. 1a, musi zostać dostosowane tak, aby mogły korzystać z niego osoby niedowidzące i niewidome.

Do przedstawionego projektu można dodać kilka praktycznych komentarzy:

  • Przede wszystkim nie przewiduje się stworzenia jednego określonego wzoru oznaczenia. Każdy znakujący produkty będzie musiał stworzyć własne oznaczenie.
  • Oznaczenia mają bazować na podziale odpadów opakowaniowych na frakcje określone w rozporządzeniu Ministra Klimatu[3]. Frakcje te będą musiały być podane w oznaczeniu, jednak projekt nie przewiduje obowiązku, aby stosować również kolorystykę właściwą dla kontenera na daną frakcję. Oznacza to, że to nie będzie wymagane kolorowe oznaczenie.
  • Co do obowiązku dostosowania oznaczenia dla osób niedowidzących i niewidomych to istnieje dosyć duże prawdopodobieństwo, że wymóg ten nie znajdzie się w ostatecznej wersji ustawy. Podczas konsultacji społecznych zostało bowiem zgłoszonych bardzo wiele zastrzeżeń dotyczących praktycznej możliwości wykonania tego obowiązku na stosowanych w Polsce opakowaniach. Ponadto sami twórcy ustawy w uzasadnieniu nie wyjaśnili, w jaki sposób należałoby taki obowiązek wypełnić.
  • Projekt ustawy przewiduje nakładanie administracyjnych kar pieniężnych w wysokości od 10 000 zł do 500 000 zł w przypadku niezamieszczenia oznaczenia lub braku jego dostosowania dla osób niedowidzących i niewidomych. Szczególnie warto zwrócić uwagę na minimalny, ale bardzo wysoki próg kary.
  • Znaczenia oznakowania. W innym miejscu projektu zaznaczono, że urzędem kontrolującym poprawność zastosowanego oznaczenia ma być Inspekcja Ochrony Środowiska. Dojdzie więc kolejny urząd uprawniony do kontrolowania znakowania karm dla zwierząt.

Sam projekt został opublikowany i trafił do konsultacji społecznych jeszcze w 2021 roku. Natomiast nie trafił jeszcze do Sejmu. Dlatego trudno przewidzieć, kiedy oraz w jakim kształcie ustawa zostanie ostatecznie przyjęta. Można jednak oczekiwać, że w najbliższych miesiącach nowy rząd oraz parlament będą kontynuować pracę nad ustawą, gdyż ma ona tworzyć wymagany przez prawo unijne system Rozszerzonej Odpowiedzialności Producenta (ROP). W ramach tego systemu każdy producent wprowadzający na rynek produkt w opakowaniu będzie musiał ponosić za to dodatkową odpowiedzialność. Jednym z elementów tej odpowiedzialności ma być właśnie stosowanie nowego oznaczenia.

header kontr 1 1

B. Oznaczenie materiałów opakowaniowych

Zmiany wymogów etykietowania opakowań nadchodzą również ze strony prawodawców unijnych. Od 2022 roku powstaje bowiem zupełnie nowe unijne rozporządzenie dotyczące opakowań[4]. Będzie ono dotyczyło wszystkich opakowań stosowanych dla produktów w całej UE, w tym także opakowań produktów pet food oraz innych artykułów dla zwierząt. Jednym z wymogów tego projektu jest wprowadzenie obowiązkowego oznaczenia materiałów, z których wykonane jest dane opakowanie.

Obecnie stosowanie oznaczeń materiałów opakowaniowych jest w Polsce nieobowiązkowe. Polskie przepisy określają wzory dobrowolnych oznaczeń w tym obszarze[5]. W niektórych państwach unijnych istnieją jednak wymogi używania takich oznaczeń (np. we Włoszech). Nowe rozporządzenie ma uporządkować wskazywanie na użyte opakowaniowe w całej Unii Europejskiej. Na wszystkich opakowaniach – poza transportowymi – takie oznaczenie będzie musiało się znaleźć. Wymóg ten dotyczy również opakowań stosowanych w e-commerce.

Chociaż projekt rozporządzenia ma ujednolicać prawo w całej UE, to nie przewiduje jednego konkretnego wzoru oznaczenia. Prawdopodobnie ma być on określony przez Komisję Europejską w rozporządzeniu wykonawczym, które w przyszłości zostanie wydane do omawianego podstawowego rozporządzenia.

Jeśli chodzi o termin wejścia w życie, to projekt zakłada, że znakowanie stanie się obowiązkowe po upływie jednego roku od przyjęcia uchwały/rozporządzenia. Obecne prace legislacyjne najprawdopodobniej zakończą się w 2024 roku. Można zatem zakładać, że nowe oznaczenia trzeba będzie stosować w perspektywie najbliższych 2–3 lat.

…

Będziemy Państwa informować o dalszych pracach legislacyjnych dotyczących przedstawionych oznaczeń. Warto jednak już teraz rozważyć, w jaki sposób dostosować się do nowych wymogów etykietowania. Pomagamy bezpiecznie przygotować się na nadchodzące zmiany. Znajdziecie nas Państwo na https://food-law.pl/.


[1] Ustawa z dnia 13 lipca 2023 r. o zmianie ustawy o gospodarce opakowaniami i odpadami opakowaniowymi oraz niektórych innych ustaw.

[2] Ustawa z 14 kwietnia 2023 r. o zmianie ustawy o obowiązkach przedsiębiorców w zakresie gospodarowania niektórymi odpadami oraz o opłacie produktowej oraz niektórych innych ustaw – implementacja dyrektywy plastikowej.

[3] Rozporządzenie Ministra Klimatu i Środowiska z dnia 10 maja 2021 r. w sprawie sposobu selektywnego zbierania wybranych frakcji odpadów.

[4] Wniosek dotyczący Rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady w sprawie opakowań i odpadów opakowaniowych, zmieniającego rozporządzenie (UE) 2019/1020 i dyrektywę (UE) 2019/904 oraz uchylające dyrektywę 94/62/WE.

[5] Rozporządzenie Ministra Środowiska z dnia 3 września 2014 r. w sprawie wzorów oznakowania opakowań.

autor: Patryk Kalinowski, prawnik
https://food-law.pl/

23 stycznia, 2024

IJHARS, czyli Inspekcja Jakości Handlowej Artykułów Rolno-Spożywczych, jest jednym z urzędów zajmujących się kontrolą produktów pet food. Odpowiada ona za nadzór nad obrotem detalicznym pasz przeznaczonych dla zwierząt domowych, w tym za ich prawidłowe etykietowanie. O czym warto pamiętać podczas kontroli IJHARS-u w sklepie zoologicznym?

Z artykułu dowiesz się:

  • Jakie są uprawnienia i obowiązki IJHARS oraz sklepów zoologicznych podczas kontroli?
  • Jak sklepy zoologiczne powinny przygotować się na niezapowiedziane kontrole IJHARS?
  • Jakie prawa i opcje reagowania mają właściciele sklepów w trakcie i po kontroli?
header ijhars 1

Kontrola IJHARS-u

Na wstępie warto zaznaczyć, że kontrole IJHARS-u mogą być niezapowiedziane, więc warto być do nich przygotowanym. Inspekcja może wszczynać kontrole nie tylko na podstawie własnych planów kontroli, ale również z powodu zgłoszeń konsumentów czy innych przedsiębiorców (mogą to być zgłoszenia anonimowe). Co należy i warto wiedzieć o tej kontroli? Jak może ona przebiegać? Jakie obowiązki i prawa ma właściciel sklepu? Poniżej przestawiamy kilka praktycznych odpowiedzi i wskazówek.

Co musi urząd?

  • okazać upoważnienie i legitymacje przed przystąpieniem do kontroli;
  • zawiadomić o planowanej kontroli, jeśli zawiadomienie jest konieczne (w przypadku kontroli sklepu co do zasady nie jest to konieczne).

Co może urząd?

  • wszcząć kontrolę bez uprzedniego zawiadomienia o jej wszczęciu;
  • inspekcja ma prawo między innymi do: a) wstępu do pomieszczeń kontrolowanego sklepu, b) przeglądania dokumentów oraz żądania udostępnienia innych danych, c) nieodpłatnego pobierania próbek produktów lub opakowań w celu wykonania badań laboratoryjnych, d) żądania pisemnych lub ustnych wyjaśnień i informacji, e) przesłuchiwania świadków, f) żądania dostępu do systemów komputerowych;
  • dokonać zabezpieczenia: a) produktów, dokumentów, przedmiotów, które mogą stanowić lub stanowią dowód nieprawidłowości, b) należy zaznaczyć, że przedsiębiorca nie może swobodnie dysponować zabezpieczonym przedmiotem produktem.

Co musi przedsiębiorca?

  • udostępnić pomieszczenia, dokumenty, systemy komputerowe, produkty i tym podobne w zakresie niezbędnym do przeprowadzenia kontroli;
  • umożliwić realizację czynności kontrolnych (udzielać informacji czy wyjaśnień, okazywać dowody itp.);
  • dokonać opłaty za czynności kontrolne (gdy jest to wymagane przepisami).

Co może przedsiębiorca?

  • weryfikować zakres kontroli (zawarty w okazanym upoważnieniu), gdy urząd przekracza zakres, kontrolowany może odmówić przeprowadzenia czynności;
  • wnieść sprzeciw wobec kontroli w razie: a) braku okazania upoważnienia i legitymacji służbowej, b) nieobecności odpowiednich osób (np. właściciela sklepu lub osoby upoważnionej);
  • zgłosić uciążliwość kontroli na piśmie w przypadku, gdy wykonywane czynności zakłócają w istotny sposób działalność gospodarczą przedsiębiorcy;
  • zgłosić zastrzeżenia do protokołu kontroli (gdy jakiś element nie zgadza się ze stanem faktycznym, protokół wymaga uzupełnienia itp.): a) na bieżąco (w trakcie trwania kontroli), b) po podpisaniu protokołu (pouczenie w treści protokołu, wskazany termin);
  • odmówić podpisania protokołu, gdy wystąpią uzasadnione okoliczności, przy czym można również włożyć wyjaśnienia co do przyczyn odmowy;
  • żądać odszkodowania za szkodę, gdy przedsiębiorca poniesie szkodę na skutek wykonywania czynności kontrolnych. Roszczenie odszkodowawcze wysuwa się na zasadach i trybie określonych w odrębnych przepisach (kodeks postępowania cywilnego i kodeks cywilny).

Na co zwrócić szczególną uwagę?

  • na wskazany w upoważnieniu zakres kontroli. Gdy inspekcja przekroczy zakres kontrolowany, nie trzeba udostępniać danych, udzielać informacji czy wyjaśnień. Można też odmówić przeprowadzenia czynności;
  • na protokół kontroli. Tu warto wykonać weryfikację: a) czy zawiera on wszystkie istotne informacje: czas trwania kontroli, dane osoby prowadzącej kontrolę, dane podmiotu kontrolowanego, opis stanu faktycznego, wzmiankę o ewentualnych zastrzeżeniach, poprawkach kontrolowanego lub odmowie podpisania protokołu, pouczenie o prawie, sposobie i terminie wniesienia zastrzeżeń, podpisy osoby przeprowadzającej kontrolę oraz osoby biorącej udział w kontroli ze strony przedsiębiorcy, a także b) czy wszystkie informacje są zgodne ze stanem faktycznym (jeśli nie są to można zgłosić zastrzeżenia i żądać uzupełnienia protokołu). Wydaje się dwa egzemplarze protokołu: jeden dla organu, drugi dla kontrolowanego, z niektórych czynności podejmowanych w toku kontroli (np. zabezpieczenia produktów, dokumentów, dokonywania oględzin, pobierania próbek) sporządza się odrębny protokół.
box ijhars 2

Utrudnianie kontroli – sankcje:

W razie uznania przez urząd, że podmiot kontrolowany utrudnia kontrolę, inspekcja może nałożyć karę pieniężną wynoszącą do piętnastokrotnego przeciętnego wynagrodzenia za rok poprzedzający rok nałożenia kary.

Co dalej?

Po przeprowadzonej kontroli urząd może:

  • wydać zalecenia pokontrolne:

– nie stanowią one decyzji, ale jedynie zalecenia dotyczące dalszych działań kontrolowanego podmiotu,

– wyznaczyć termin na podjęcie działań i poinformowanie o sposobie wykonania zaleceń,

– nałożyć karę pieniężną za niewykonywanie zaleceń, w wysokości do trzykrotnego przeciętnego wynagrodzenia za rok poprzedzający rok orzeczenia kary;

  • wydać decyzję administracyjną:

– na przykład zakazującą wprowadzenia do obrotu, wycofującą z obrotu, nakazującą zmianę oznakowania, nakładającą karę pieniężną itp.,

– z rygorem natychmiastowej wykonalności lub bez niego – decyzja z rygorem podlega natychmiastowemu wykonaniu, decyzja bez rygoru podlega wykonaniu po uprawomocnieniu. Złożenie odwołania wstrzymuje wykonalność na czas rozpatrzenia odwołania.

Szybka pomoc – 7/24

Wiemy, jak istotne dla firmy oraz stresujące dla jej pracowników mogą mieć postępowania kontrolne, dlatego jesteśmy gotowi do pomocy w każdej chwili. Jeśli potrzebujesz profesjonalnego wsparcia prawnego, zgłoś się do nas – jesteśmy dostępni bez ograniczeń czasowych. Znajdziesz nam na https://food-law.pl/.

autor: Patryk Kalinowski, prawnik
https://food-law.pl/

23 stycznia, 2024

Szukaj

PetExpo 2027 · wystawcy

Zarezerwuj stoisko na PetExpo 2027

Największe targi B2B branży zoologicznej w Polsce. Przygotujemy ofertę dla Twojej firmy.

10–12.09.2027Hala Expo-Łódź
140+
wystawców
600+
marek

Dane z PetExpo 2026

Zapytaj o stoisko →