Kategoria

Prawo

Praktyczne porady, trendy i strategie marketingowe dla sklepów i firm z branży zoologicznej.

Dodatki paszowe to jeden z najbardziej regulowanych aspektów produkcji karm i pasz dla zwierząt. Przepisy w tym zakresie zmieniają się wyjątkowo często – tylko w 2025 roku zostały zaktualizowane już 31 razy! Każdy nowy składnik i każda forma chemiczna czy dawka wymagają zatwierdzenia przez Komisję Europejską, a brak śledzenia tych zmian może skutkować poważnymi konsekwencjami dla producentów i sprzedawców. Jakie są aktualne wymogi prawne dotyczące dodatków paszowych? Na co muszą zwrócić uwagę przedsiębiorcy zajmujący się sprzedażą karm dla zwierząt?

Z artykułu dowiesz się:
• jakie zmiany wprowadza rozporządzenie (WE) nr 1831/2003 w sprawie dodatków paszowych,
• dlaczego zatwierdzenia dodatków paszowych podlegają częstym zmianom,
• jakie obowiązki mają sprzedawcy detaliczni w zakresie legalności sprzedawanych karm.

Rozporządzenie o dodatkach paszowych

Dopuszczalność i stosowanie dodatków paszowych reguluje Rozporządzenie (WE) nr 1831/2003 Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 22 września 2003 r. w sprawie dodatków stosowanych w żywieniu zwierząt. Przede wszystkim wspomniane rozporządzenie określa, czym są te dodatki, tj. substancje, drobnoustroje lub preparaty, inne niż materiał paszowy i premiksy, które są celowo dodawane do paszy lub wody w celu pełnienia, w szczególności, jednej lub więcej funkcji (typu konserwanty, barwniki czy witaminy).

prawo

Zgodnie z rozporządzeniem dodatek paszowy może być wprowadzony do obrotu, przetwarzany lub stosowany tylko, jeżeli:

  • jest on objęty zezwoleniem wydanym przez Komisję Europejską;
  • spełnione są warunki stosowania określone w tym rozporządzeniu, chyba że w zezwoleniu postanowiono inaczej, oraz w zezwoleniu dla substancji; oraz
  • spełnione są warunki jego etykietowania.

Określone są następujące kategorie, w zależności od ich funkcji i właściwości:

  • dodatki technologiczne: wszystkie substancje dodawane do paszy do celów technologicznych;
  • dodatki sensoryczne: wszystkie substancje, których dodanie do paszy polepsza lub zmienia właściwości organoleptyczne paszy lub wizualne cechy żywności pochodzenia zwierzęcego;
  • dodatki dietetyczne;
  • dodatki zootechniczne: wszystkie dodatki stosowane, aby wpłynąć korzystnie na cechy użytkowe ze względu na dobry stan zdrowia zwierząt lub korzystnie wpłynąć na środowisko;
  • kokcydiostatyki i histomonostatyki.

WAŻNE
Regulacje dotyczące dodatków paszowych są najczęściej zmieniającymi się wymogami dla pasz i karm dla zwierząt. Tylko w samym 2025 roku zostały zmienione już 31 razy!

Zatwierdzenia dodatków

Każdy dodatek jest zatwierdzany w drodze rozporządzenia wykonawczego do rozporządzenia nr 1831/2003. Takich rozporządzeń przez ostatnie dwie dekady wydano ok. 900. Tylko od początku 2025 roku opublikowano 31 aktów prawnych w tym zakresie!

Każde takie rozporządzenie określa m.in. dopuszczalne nazwy i formy chemiczne dodatku. Wskazuje ono także, dla jakiego gatunku zwierząt jest przeznaczony dany dodatek. Taka regulacja może również określać maksymalne dawki dodatku czy dodatkowe wymogi w zakresie znakowania.

Warto pamiętać, że większość zatwierdzeń przyznawanych jest na określony czas. Gdy zezwolenie nie jest przedłużane (odnawiane), to danego dodatku nie można już legalnie stosować w karmach. Oczywiście przepisy mogą określać terminy przejściowe na dostosowanie się przedsiębiorców do nowych wymogów.

Ponadto zdarza się, że zatwierdzenie jest zmieniane. Na przykład wcześniej dany dodatek był dopuszczalny tylko dla psów i kotów, a po zmianie jest tylko dla psów. Nie wszyscy producenci śledzą uważnie tego typu zmiany, a konsekwencje wykrycia nieprawidłowości mogą ponieść również sprzedawcy detaliczni.

Gdzie szukać aktualnych informacji?

Wszystkie akty prawa unijnego publikowane są w Dzienniku Urzędowym Unii Europejskiej oraz w oficjalnej bazie EUR-lex: https://eur-lex.europa.eu/homepage.html. Kolejne nowelizacje rozporządzenia o dodatkach paszowych można śledzić na podstronie samego rozporządzenia: https://eur-lex.europa.eu/legal-content/PL/ALL/. Przydatnym narzędziem jest również unijny rejestr dodatków paszowych: Feed additives – European Commission.

Regulacje dotyczące karm dla zwierząt to jednak nie tylko rozporządzenie nr 1831/2003. Nawet nie tylko same akty prawa unijnego i polskiego. Ważne są również projekty nowych regulacji czy orzeczenia sądów. Comiesięczne podsumowanie zmian w tym zakresie znajdą Państwo również w biuletynie zmian prawa tworzonym przez Centrum Prawa Żywnościowego i Produktowego.

Konsekwencje dla sprzedawców za nieprzestrzeganie przepisów dotyczących dodatków paszowych

Sprzedawcy detaliczni karm i pasz dla zwierząt mogą ponosić odpowiedzialność za legalność składu sprzedawanych produktów, nawet jeśli nie mają wpływu na ich recepturę. Brak znajomości zmieniających się regulacji dotyczących dodatków paszowych może skutkować poważnymi konsekwencjami prawnymi i finansowymi.

Sprzedawca może ponieść konsekwencje, jeśli:

  • w jego ofercie znajdą się produkty zawierające niedozwolone lub niezarejestrowane dodatki,
  • etykieta produktu nie spełnia wymogów prawnych (np. brak informacji o dodatkach),
  • nie posiada dokumentacji potwierdzającej zgodność dodatków paszowych z regulacjami.
AdobeStock 995479032

Kontrole i sankcje administracyjne

W Polsce nadzór nad przestrzeganiem przepisów dotyczących składu pasz i karm sprawują:

  • Inspekcja Jakości Handlowej Artykułów Rolno-Spożywczych (IJHARS) – kontroluje zgodność składu i etykietowania,
  • Państwowa Inspekcja Weterynaryjna – bada bezpieczeństwo pasz i ich wpływ na zdrowie zwierząt,
  • Inspekcja Handlowa – weryfikuje prawidłowość oznakowania i zgodność produktów z deklaracjami producentów.

Jeśli kontrola wykaże nieprawidłowości, inspektorzy mogą nakazać:

  • natychmiastowe wycofanie produktu z obrotu,
  • zmianę etykiet, jeśli wprowadzają klientów w błąd,
  • zniszczenie produktów, które zawierają nielegalne dodatki,
  • nałożenie kar finansowych, których wysokość zależy od skali naruszenia.

Odpowiedzialność finansowa i cywilna

Jeśli sprzedawca zostanie zobowiązany do wycofania produktu z obrotu lub poniesie inne straty wynikające z błędów producenta, może dochodzić odszkodowania.

  • Możliwość dochodzenia roszczeń od dostawcy – sprzedawca może żądać zwrotu kosztów związanych z wycofaniem produktu, zmianą oznakowania czy karami administracyjnymi.
  • Konieczność usunięcia wadliwego towaru – jeśli sprzedawca nie zastosuje się do nakazu organów kontrolnych, grożą mu dodatkowe sankcje.

Zapamiętaj!

  • Sprzedawca może odpowiadać za legalność składu sprzedawanych karm – nawet jeśli nie ma żadnego wpływu na recepturę produktu ani wiedzy o tym, jakie w rzeczywistości substancje oraz składniki zostały użyte.
  • W praktyce w przypadku otrzymania od IJHARS nakazu wycofania z obrotu czy zmiany etykiety produktu z niedozwolonym dodatkiem paszowym sprzedawca może dochodzić odszkodowania od dostawcy/producenta.

17 czerwca, 2025

Prezes Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów (UOKiK) nałożył karę w wysokości prawie pół miliona złotych za narzucanie partnerom handlowym ceny odsprzedaży karmy w sklepach online i na platformach zakupowych.

Czego dotyczyła sprawa?

Jak czytamy na stronie UOKiK, sprawa dotyczyła sprzedaży hurtowej i detalicznej karmy dla psów i kotów. Chodziło o sprzedaż produktów dostępnych dla klientów stacjonarnie (w sklepach zoologicznych i gabinetach weterynaryjnych) oraz w sklepach internetowych i na platformach zakupowych online. Przeprowadzone przez Urząd postępowanie wykazało, że sprzedawca zawarł porozumienie ograniczające konkurencję ze swoimi kontrahentami. Spółka sprzedawała karmę w sklepach online w cenach narzuconych przez firmę. W świetle wydanej decyzji administracyjnej spółka swoimi działaniami naruszyła nie tylko przepisy krajowe ustawy o ochronie konkurencji i konsumentów, ale również przepisy Traktatu o funkcjonowaniu Unii Europejskiej. Działania spółki miały bowiem co najmniej potencjalny wpływ na handel między państwami członkowskimi Unii. Prezes UOKiK nałożył karę na spółkę oraz dwóch jej menadżerów, którzy byli bezpośrednio zaangażowani w niedozwolone ustalenia.

Spóła kontrolowała ceny karmy w sklepach internetowych swoich kontrahentów. Celem działań firmy było ustalenie minimalnego poziomu cen, równego cenom oferowanym przez spółkę w jej sklepie internetowym, poniżej którego kontrahenci nie mogli sprzedawać karmy w internecie. W efekcie konsumenci nie mieli możliwości dokonania zakupów po niższych, konkurencyjnych cenach. Działania te prowadziły do sztucznego podtrzymywania cen na rynku, co negatywnie wpływało na konkurencję i sytuację finansową właścicieli psów i kotów. Zdaniem UOKiK pozbawiano ich tym samym możliwości nabywania karmy po cenach kształtowanych uczciwie przez rynek.

Zobowiązania po stronie kontrahentów

Kontrahenci spółki sprzedający przez internet karmy zostali zobowiązani przez spółkę do stosowania w sprzedaży detalicznej cen nie niższych niż te obowiązujące w sklepie internetowym spółki. Spółka dyscyplinowała partnerów handlowych, którzy sprzedawali karmę taniej. Początkowo byli upominani ustnie. Dalsze niezastosowanie się kontrahentów do ustalonych cen powodowało zmianę warunków płatności za karmę, w kolejnym kroku zarząd spółki uniemożliwiał kupowanie produktów po cenie promocyjnej, a w skrajnym wypadku rezygnowano z dalszej współpracy. Partnerzy handlowi kierowali do spółki skargi na nieprzestrzeganie ustaleń cenowych przez pozostałych kontrahentów, w tym wprost zwracali się o podjęcie interwencji w tym zakresie.

AdobeStock 1381701427
Senior mature male account bank manager executive working on laptop checking paper financial report in office. Busy middle aged professional business man using laptop computer reading document at work

Sankcje nałożone przez UOKiK

Kara finansowa nałożona na spółkę wyniosła 352 821 zł. Ponadto Prezes UOKiK wymierzył sankcje wobec dwóch osób zarządzających spółką: odpowiednio 82 250 i 39 000 zł kary.

Urząd przypomina, że maksymalna kara za udział w porozumieniu ograniczającym konkurencje wynosi 10 proc. obrotu dla przedsiębiorcy oraz 2 mln zł dla menadżerów.

Dotkliwych sankcji można uniknąć dzięki programowi łagodzenia kar (leniency). Daje on przedsiębiorcy uczestniczącemu w nielegalnym porozumieniu oraz menadżerom odpowiedzialnym za zmowę szansę obniżenia, a niekiedy uniknięcia kary pieniężnej. Można z niego skorzystać pod warunkiem współpracy z Prezesem UOKiK w charakterze świadka koronnego oraz dostarczenia dowodów lub informacji dotyczących istnienia niedozwolonego porozumienia.

Podsumowanie

  • Urząd Ochrony Konkurencji i Konsumentów (UOKiK) kontroluje narzucanie partnerom handlowym ceny odsprzedaży karmy w sklepach online i na platformach zakupowych.
  • Niedozwolone narzucanie cen może przybierać postać wymogu od kontrahentów, aby ci nie sprzedawali dalej produktów poniżej ustalonej ceny minimalnej.
  • Karę może dostać nie tylko spółka, ale również jej menadżerowie.

15 maja, 2025
niedozwolone karmy

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie opublikował niedawno uzasadnienie do swojego wyroku dotyczącego karm dla zwierząt domowych o niedozwolonym składzie. Zawiera on dosyć rygorystyczną – i kontrowersyjną – interpretację, jakie składniki karm (materiały paszowe oraz dodatki paszowe) są niedozwolone.

Z artykułu dowiesz się:

  • jakie surowce i dodatki paszowe są zabronione w produkcji karm dla zwierząt w UE oraz jakie przepisy regulują ich stosowanie,
  • jakie problemy jakościowe wykazano w przypadku surowców pochodzących spoza UE i dlaczego ich stosowanie może być ryzykowne,
  • jakie obowiązki mają producenci pasz przy imporcie materiałów spoza UE, aby spełniały one wymogi bezpieczeństwa i higieny.

Wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego z dnia 20 lutego 2024 r.

Zapraszamy do zapoznania się z fragmentami orzeczenia (wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie z dnia 20 lutego 2024 r., sygn. akt II SA/Lu 1120/23).

Sprawa dotyczyła skargi spółki z ograniczoną odpowiedzialnością na decyzję Lubelskiego Wojewódzkiego Lekarza Weterynarii w Lublinie z dnia 4 października 2023 r., znak: WLW.110.1.2022 w przedmiocie nakazów z zakresu prawa weterynaryjnego.

Decyzja Lubelskiego Wojewódzkiego Lekarza Weterynarii

„Lubelski Wojewódzki Lekarz Weterynarii w Lublinie orzekł co do istoty sprawy w ten sposób, że:

  1. zakazał stosowania i przetwarzania w ramach działalności wytwórni pasz materiałów paszowych innych niż te wymienione w rozporządzeniu Komisji (UE) nr 68/20139 z dnia 16 stycznia 2013 r. w sprawie katalogu materiałów paszowych,
  2. zakazał stosowania i przetwarzania w ramach działalności wytwórni pasz dodatków paszowych innych niż te wymienione w EU Register Feed Additives tj. rejestrze dodatków paszowych zlokalizowanym na stronie internetowej Komisji Europejskiej pod adresem https://ec.europa.eu/food/food-feed-portal/screen/feed-additives/search,
  3. zakazał stosowania i przetwarzania w ramach działalności wytwórni pasz surowców (materiałów paszowych, dodatków paszowych, mieszanek paszowych) pochodzących z państw trzecich, które nie przeszły weterynaryjnej kontroli granicznej stosownie do art. 46 ust. 1 ustawy o paszach”.

Stan faktyczny i prawny sprawy

„Decyzja została wydana w następującym stanie faktycznym i prawnym:

W dniach 21 października 2021 r. i 4 listopada 2021 r. inspektor weterynaryjny z Powiatowego Inspektoratu Weterynarii w Lublinie przeprowadził […] kontrolę okresową. Podczas kontroli dokonano weryfikacji dostawców surowców, przeprowadzono kontrolę dokumentacji potwierdzającej jakość (gatunek) nabywanego surowca, a także sprawdzono wybrane receptury wytwarzanych przez podmiot mieszanek paszowych uzupełniających. […]

W czasie kontroli ustalono, że wytwórnia P. Sp. z o.o. nabywa surowce wykorzystywane do produkcji pasz z oznakowaniem na etykiecie „farmaceutyczny” […] a także „do stosowania w żywności” […] albo bez określenia jakiegokolwiek gatunku np. kameina […] natomiast nie stosuje w produkcji surowców w jakości paszowej. Podczas kontroli prezes zarządu M. P. poinformował, że firma stara się nabywać surowce w jakości paszowej, jednakże taka jakość nie zawsze jest oferowana, w związku z powyższym firma jest zmuszona nabywać surowce w jakości tzw. farmaceutycznej lub spożywczej.

[…] Dodatkowo nie okazano dokumentów potwierdzających, że surowce sprowadzane z Chin pochodzą z zakładów, które podlegają urzędowym kontrolom weterynaryjnym, są pod nadzorem właściwych władz urzędu weterynaryjnego”.

Co więcej, „[…] Producent […] na etykiecie preparatu «czarnuszka egipska (kmin czarny) olej + witamina E» widocznego na załączniku 4, str. 3 zaleca stosowanie tego preparatu w ilości 2 kapsułki na 60-80 kg wagi ciała na dzień i jednocześnie pisze, że jest to mieszanka paszowa uzupełniająca dla zwierząt domowych. To dawkowanie preparatu «czarnuszka egipska (kmin czarny) olej + witamina E» wprowadza w błąd i przypomina dawkowanie leków, a nie pasz”.

niedozwolone karmy

Zakaz stosowania dodatków paszowych spoza EU Register Feed Additives

W pkt 2 decyzji organ zakazał spółce stosowania i przetwarzania w ramach działalności wytwórni pasz dodatków paszowych innych niż te wymienione w EU Register Feed Additives tj. rejestrze dodatków paszowych zlokalizowanym na stronie internetowej Komisji Europejskiej pod adresem https://ec.europa.eu/food/food-feed-portal/screen/feed-additives/search. W ocenie Sądu rozstrzygnięcie takie uznać należy za prawidłowe i zgodne z obowiązującymi przepisami”.

Uzasadnienie decyzji sądu i bezpieczeństwo produktów

Z ustaleń organu wynikało, że P. sp. z o.o. wykorzystuje do produkcji surowce tzw. spożywcze i farmaceutyczne sprowadzane z krajów trzecich, poza weterynaryjną kontrolą graniczną i nieweryfikowane we właścicielskich badaniach laboratoryjnych, więc nie jest w stanie zagwarantować jakości wytwarzanych pasz, a tym samym również ich bezpieczeństwa.

Ustalenia takie zostały zaakceptowane przez poprzednio orzekający w sprawie Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie, który w wyroku z dnia 7 marca 2023 r., sygn. akt II SA/Lu 516/22 wskazywał m.in., że spółka w ramach swojej działalności wykorzystuje do wytworzenia nowego produktu (materiału paszowego, mieszanek paszowych uzupełniających) produkty chińskie, wiedząc, że producenci z Chin nie spełniają wymagań określonych w omawianym wyżej art. 23 ust. 1 pkt a-c rozporządzenia nr 183/2005 i art. 36 u.p. (nie posiadają zakładów na obszarze UE ani przedstawicielstwa ani nie są objęci odpowiednim wykazem), a nabywane od nich produkty nie podlegały weterynaryjnej kontroli granicznej (art. 46 u.p.).

Jednocześnie Spółka nie przeprowadza własnych badań laboratoryjnych ani nie dysponuje dostatecznymi dokumentami potwierdzającymi, że nabywane produkty spełniają wymagania dla pasz określone w art. 23 ust. 1 pkt d rozporządzenia nr 183/2005, również etykiety tych produktów nie zawierają danych wymaganych w powołanych wyżej przepisach. Są bowiem one bardzo lakoniczne. W konsekwencji ograniczonych obowiązków podmiotu M. P. spełnienie formalnego obowiązku z art. 5 ust. 6 rozporządzenia nr 183/2005, polegające na nabywaniu półproduktów przeznaczanych następnie na mieszanki paszowe uzupełniające, od M. P., który oczywiście jest odrębnym podmiotem prawa od Spółki, nie wystarcza do przyjęcia, że Spółka gwarantuje bezpieczeństwo swoich produktów, skoro wytwarza je z wykorzystaniem produktów chińskich wprowadzonych na obszar UE z pominięciem procedur z art. 23 rozporządzenia nr 183/2005 i art. 36 u.p. i art. 46 ust. 1 u.p., jak też spółka nie zapewnia dostatecznie bezpieczeństwa swoich produktów przez to, że wprowadza je do FMR.

Obowiązki producentów pasz przy imporcie surowców spoza UE

„Przedsiębiorstwo paszowe, które przy produkcji pasz wykorzystuje materiały paszowe, dodatki paszowe i mieszanki paszowe, pochodzące spoza obszaru celnego Unii Europejskiej, musi stosować tylko takie materiały paszowe, dodatki paszowe i mieszanki paszowe, które przeszły weterynaryjną kontrolę graniczną zgodnie z zasadami określonymi w rozdziale V rozporządzenia 2017/625 oraz ustawą o paszach.

Nie jest przy tym istotne czy przedsiębiorstwo paszowe samo importuje takie materiały, czy też nabywa materiały importowane przez inne podmioty, w tym także przez zakłady zarejestrowane oraz/lub zatwierdzone zgodnie z rozporządzeniem (WE) nr 183/2005 Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 12 stycznia 2005 r. ustanawiające wymagania dotyczące higieny pasz”.

Zapamiętaj!

  1. Producentom karm dla zwierząt wolno stosować tylko te surowce i dodatki paszowe, które są zgodne z regulacjami UE i przeszły odpowiednie kontrole, zwłaszcza przy imporcie spoza UE.
  2. Import surowców paszowych z krajów trzecich wiąże się z dodatkowymi wymaganiami, w tym weterynaryjną kontrolą graniczną, co ma zapewnić ich bezpieczeństwo i jakość.
  3. Przestrzeganie wymogów jakości i dokumentacji surowców jest kluczowe, aby zagwarantować bezpieczeństwo produktów i uniknąć konsekwencji prawnych.

autor: dr Patryk Kalinowski

28 listopada, 2024
omnibus

Dnia 26 września 2024 r. został opublikowany wyrok Trybunału Sprawiedliwości w sprawie C‑330/23. Rozstrzygnął on wątpliwość dotyczącą ceny, do której powinna odnosić się wartość procentowa promocji.

Sprawa, która stała się podstawą do zadania pytania prejudycjalnego niemieckiemu sądowi, wynikła z konfliktu pomiędzy stowarzyszeniem konsumentów (Verbraucherzentrale Baden-Württemberg eV) a spółką Aldi (Aldi Süd Dienstleistungs SE & Co. OHG).Powodem był sposób, w jaki spółka informowała konsumentów o obniżce cen produktów w sklepach spożywczych. Hasła takie jak „−23 %” albo „supercena” odnosiły się bowiem do poprzedniej wartości, a nie do najniższej ceny z okresu 30 dni poprzedzającego promocję.

Broszura dotycząca tygodnia 17–22 października 2022 r. proponowała między innymi „superpromocję” na „świeże produkty po obniżonych cenach”, w tym „banany bio luzem pochodzące ze zrównoważonego handlu” oraz „ananasy Rainforest Alliance”. Cena każdego z tych dwóch produktów była wskazana obok ich fotograficznego przedstawienia, na tle białego prostokąta, w którym znajdowały się dwa różne oznaczenia cenowe, a mianowicie: pośrodku – oznaczenie cenowe podane większą czcionką (1,29 EUR za banany i 1,49 EUR za ananasy), natomiast w prawym dolnym rogu – kolejne oznaczenie cenowe, mniejszą czcionką i przekreślone (1,69 EUR za każdy z dwóch produktów). W przypadku bananów prostokąt w barwach flagi niemieckiej częściowo nachodzący na prostokąt z ceną wskazywał wartość procentową obniżki tej ceny. Podobny częściowo zakrywający prostokąt został użyty w ofercie dotyczącej ananasów ze wskazaniem „okazja cenowa” („Preis‑Highlight”). Pod każdym z białych prostokątów dotyczących ceny znajdował się następujący tekst: „Ostatnia cena sprzedaży. Najniższa cena w ciągu ostatnich 30 dni”, po której znajdowało się trzecie oznaczenie ceny (1,29 EUR za banany i 1,39 EUR za ananasy).

omnibus

Rozstrzygnięcie TSUE oparło się o celowościową interpretację prawa unijnego. Wskazano bowiem, że założeniem dyrektywy 98/6/WE Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 16 lutego 1998 r. w sprawie ochrony konsumenta przez podawanie cen produktów oferowanych konsumentom jest zapewnienie konsumentowi czytelnych informacji i wysokiego poziomu ochrony na rynku. Z tego powodu praktyczne zastosowanie przepisów powinno w pierwszej kolejności realizować te założenia.

W przypadku obniżenia ceny w postaci wartości procentowej albo hasła podkreślającego korzystny charakter nowej ceny należy zatem zawsze odnieść się do najniższej ceny z okresu 30 dni przed obniżką. Błędnym działaniem jest natomiast odniesienie się wprost do poprzedniej ceny (uwzględniając chronologię jej zmian). Oznacza to, że wcześniejsza cena nie może być niższa ani równa cenie promocyjnej.

Nowe rozstrzygnięcie TSUE potwierdza dotychczasowy sposób interpretacji dyrektywy Omnibus wynikający z wytycznych Prezesa UOKiK (Informacja o obniżce ceny – wyjaśnienia Prezesa UOKiK) i wytycznych Komisji (Wytyczne dotyczące wykładni i stosowania art. 6a dyrektywy 98/6/WE Parlamentu Europejskiego i Rady w sprawie ochrony konsumenta przez podawanie cen produktów oferowanych konsumentom ). Niezastosowanie się do wskazanych wyżej wymogów jest zagrożone karą pieniężną nakładaną przez Inspekcję Handlową w kwocie do 20 000 zł – w przypadku pierwszego naruszenia, do 40 000 zł – w przypadku wielokrotnego naruszenia, tj. co najmniej trzykrotnego w okresie 12 miesięcy.

Zapamiętaj!

  • Przepisy dotyczące cen: orzeczenie TSUE podkreśla, że wartość procentowa obniżki musi odnosić się do najniższej ceny produktu w ciągu 30 dni przed promocją, a nie do wcześniejszych, wyższych cen.
  • Założenia dyrektywy 98/6/WE: dyrektywa ma na celu zapewnienie konsumentom przejrzystych informacji i ochrony, co wymaga odpowiedniej interpretacji i stosowania jej przepisów.
  • Konsekwencje naruszenia: nieprzestrzeganie dyrektywy Omnibus może skutkować karą do 20 000 zł za pierwsze naruszenie i do 40 000 zł za powtarzające się naruszenia w ciągu 12 miesięcy.

autor: mec. Patryk Kalinowski

14 listopada, 2024

Wielu przedsiębiorców zastanawia się nad wprowadzeniem do obrotu karmy dla zwierząt pod swoją marką. Okazuje się, że regulacje dla karm nie są w tym zakresie zbyt restrykcyjne, jeśli decydujemy się na zakontraktowanie produktu u innego producenta. O czym warto jednak pamiętać?

Wymogi rejestracyjne

Przede wszystkim działalność na rynku karm dla zwierząt (w tym zlecanie produkcji innym podmiotom, magazynowanie i sprzedaż detaliczna oraz hurtowa, w tym online) wymaga spełniania odpowiednich wymogów rejestracyjnych. W zależności od dokładnego zakresu działalności mówimy o rejestracji we właściwej miejscowo Inspekcji Weterynaryjnej (IW) albo Inspekcji Jakości Handlowej Artykułów Rolno-Spożywczych (IJHARS). Czasem konieczne będzie zgłoszenie do obu z nich.

W związku z tym, że przedsiębiorstwo będzie zajmować się ww. działalnością, należy dodatkowo zweryfikować, czy w konkretnym przypadku konieczne będzie również zgłoszenie się do innych urzędów (w tym do Urzędu Miar, Urzędu Marszałkowskiego) lub złożenie wniosku o wpis do bazy danych o produktach i opakowaniach oraz o gospodarce odpadami (BDO).

Ważne!

Każdy, kto chce wprowadzić na rynek karmę dla zwierząt, musi spełnić odpowiednie wymogi rejestracyjne. To obejmuje rejestrację w odpowiednich inspekcjach, takich jak Inspekcja Weterynaryjna (IW) czy Inspekcja Jakości Handlowej Artykułów Rolno-Spożywczych (IJHARS), a w niektórych przypadkach także zgłoszenie do Urzędu Miar czy Urzędu Marszałkowskiego.

Sprzedaż karmy pod marką własną

Nazwa podmiotu na etykiecie

Poza zapewnieniem prawidłowości oznakowania produktu (to rzecz oczywista) konieczne jest zwrócenie szczególnej uwagi na podmiot, który znajdzie się na etykiecie. Zasady podawania oznaczenia podmiotu odpowiedzialnego za etykietowanie mieszkanek paszowych (karm dla zwierząt domowych) reguluje Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (WE) nr 767/2009 w sprawie wprowadzania na rynek i stosowania pasz. Dla takich karm obowiązkowe jest podanie następujących informacji obowiązkowych:

  1. „nazwisko lub nazwa firmy i adres podmiotu działającego na rynku pasz odpowiedzialnego za etykietowanie” (art. 15 lit. b);
  2. „jeżeli jest dostępny, numer zatwierdzenia zakładu osoby odpowiedzialnej za etykietowanie, przyznany zgodnie z art. 13 rozporządzenia (WE) nr 1774/2002 dla zakładów mających pozwolenie zgodnie z art. 23 ust. 2 lit. a), b) i c) rozporządzenia (WE) nr 1774/2002 lub z art. 17 rozporządzenia (WE) nr 1774/2002 lub z art. 10 rozporządzenia (WE) nr 183/2005. W przypadku gdy osoba odpowiedzialna za etykietowanie posiada kilka numerów zatwierdzenia, korzysta ona z numeru otrzymanego zgodnie z rozporządzeniem (WE) nr 183/2005” (art. 15 lit. c);
  3. „w przypadkach, gdy producent nie jest osobą odpowiedzialną za etykietowanie, należy podać:
    – nazwisko lub nazwę firmy oraz adres producenta, lub

– numer zatwierdzenia zakładu producenta, o którym mowa w art. 15 lit. c) lub numer identyfikacyjny zgodnie z art. 9, 23 lub 24 rozporządzenia (WE) nr 183/2005;
w przypadku gdy taki numer nie jest dostępny, numer identyfikacyjny przypisany na wniosek producenta lub importującego podmiotu działającego na rynku pasz zgodnie z formatem określonym w rozdziale II załącznika V do rozporządzenia (WE) nr 183/2005” (art. 17 ust. 1 lit. c).

W świetle powyższych wymogów konieczne jest zatem wskazanie w etykietowaniu nazwy podmiotu odpowiedzialnego (wraz z adresem) oraz nazwy producenta (wraz z adresem) albo numeru zatwierdzenia zakładu producenta.

Chociaż regulacje dotyczące karm wprost nie wskazują, kto jest tym podmiotem odpowiedzialnym, to można wskazać, że jest „podmiot, pod którego nazwą lub firmą jest wprowadzana na rynek dana karma”. Decyzja, czyje dane identyfikujące powinny znaleźć się w oznakowaniu, będzie uzależniona od konkretnej relacji biznesowej pomiędzy podmiotami zaangażowanymi w proces produkcyjno-dystrybucyjny danego produktu. W praktyce zamawiający powinien to określić w umowie z producentem.

Umowa z producentem

Mimo że znaczna część rynku nie zawiera spisanych i szczególnych umów, to w interesie zamawiającego karmę jest dopilnowanie tego zagadnienia. Taka umowa powinna nie tylko określać typowo handlowe ustalenia (cena, warunki dostawy itp.), ale również kwestię, kto jest podmiotem odpowiedzialnym (na etykiecie), kto dokonuje zgłoszeń do urzędów (gdy mogą to zrobić zarówno zamawiający, jak i producent), procedury reklamacyjne, a także odpowiedzialność w przypadku zakwestionowania (np. przez inspekcję) etykietowania czy składu karmy.

Sprzedaż karmy pod marką własną

Znak towarowy

Wybierając nazwę, warto pamiętać o tym, aby uzyskać na nią ochronę jako znak towarowy. Możliwa jest rejestracja na poziomie Polski, Unii Europejskiej lub na międzynarodowym. Jednocześnie nawet jeśli nie decydujemy się na rejestrację, to używane oznaczenie nie powinno naruszać praw innych podmiotów. Aby to ustalić, nieraz konieczne jest wykonanie specjalistycznej analizy.

Oczywiście rejestracja znaku towarowego nie jest jedyną prawną możliwością ochrony marki. Można również pomyśleć np. o rejestracji wzoru użytkowego na całe opakowanie.

Ważne!

Chcąc rozpocząć zamawianie i sprzedaż karmy pod marką własną, warto pamiętać o:

  • zgłoszeniu się do odpowiednich urzędów,
  • ustaleniu, kto będzie podmiotem odpowiedzialnym w znakowaniu,
  • zawarciu umowy z producentem,
  • zastrzeżeniu znaku towarowego.

Znak towarowy

Wybierając nazwę, warto pamiętać o tym, aby uzyskać na nią ochronę jako znak towarowy. Możliwa jest rejestracja na poziomie Polski, Unii Europejskiej lub na międzynarodowym. Jednocześnie nawet jeśli nie decydujemy się na rejestrację, to używane oznaczenie nie powinno naruszać praw innych podmiotów. Aby to ustalić, nieraz konieczne jest wykonanie specjalistycznej analizy.

Oczywiście rejestracja znaku towarowego nie jest jedyną prawną możliwością ochrony marki. Można również pomyśleć np. o rejestracji wzoru użytkowego na całe opakowanie.

Zapamiętaj!

Podsumowując, wprowadzenie karmy dla zwierząt pod własną marką wymaga przemyślanego podejścia i uwzględnienia wielu aspektów prawnych. Warto skorzystać z pomocy prawnej, aby uniknąć potencjalnych pułapek i zagwarantować prawidłowe funkcjonowanie na rynku.

autor: mec. Patryk Kalinowski

8 listopada, 2024
waga towaru

Kontrole Inspekcji Handlowej w zakresie prawidłowości wagi produktów są jedynymi z podstawowych kontroli, z którymi może się spotkać sklep zoologiczny. Z artykułu dowiesz się, które produkty podlegają takim kontrolom oraz jakie są najważniejsze zasady dotyczące ich przeprowadzania. 

Z artykułu dowiesz się: 

  • które produkty w sklepach zoologicznych podlegają kontroli Inspekcji Handlowej pod kątem wagi i objętości, 
  • jakie są kluczowe przepisy dotyczące oznakowania produktów, 
  • jakie kroki powinien podjąć sprzedawca, by spełnić wymogi prawne. 

Waga produktów – jakie produkty może kontrolować Inspekcja Handlowa? 

Zacznijmy od tego, jakie produkty sprzedawane w sklepie zoologicznym mogą podlegać kontroli Inspekcji Handlowej w zakresie wagi (masy) i objętości. 

Znakowanie, w tym informacja na etykiecie o masie lub objętości, produktów takich jak karmy dla zwierząt sprzedawane detalicznie w sklepach zoologicznych podlega nadzorowi Inspekcji Jakości Handlowej Artykułów Rolno-Spożywczych (IJHARS). 

Z kolei Inspekcja Handlowa (IH) może kontrolować wagę i objętość szeregu innych produktów sprzedawanych w sklepie, takich jak żwirek, zabawki dla zwierząt, akcesoria do karmienia (typu miski) czy kosmetyki dla zwierząt. 

Inspekcja Handlowa ma prawo kontrolować zarówno produkty paczkowane, jak i sprzedawane na wagę, aby sprawdzić ich zgodność z przepisami dotyczącymi masy i objętości. 

Wymogi dla towarów paczkowanych 

Produkty o zadeklarowanej masie lub objętości w ramach jednej partii są uznawane za towary paczkowane. Towarem paczkowanym jest produkt umieszczony w opakowaniu, którego ilość nominalna (masa lub objętość) jest stała dla całej partii i nie może zostać zmieniona bez naruszenia opakowania. Takie produkty podlegają określonym przepisom prawnym, w tym dotyczącym metrologii, zawartym w ustawie o towarach paczkowanych. 

Ważne! 

„Towar paczkowany – produkt umieszczony w opakowaniu jednostkowym dowolnego rodzaju, którego ilość nominalna, jednakowa dla całej partii, odmierzona bez udziału nabywcy, nieprzekraczająca 50 kg lub 50 l, nie może zostać zmieniona bez naruszenia opakowania” – art. 2 pkt 1 Ustawy z dnia 7 maja 2009 r. o towarach paczkowanych. 

Przepisy ustawy o towarach paczkowanych określają szczegółowe wymogi dotyczące kontroli metrologicznej tych produktów, w tym dopuszczalne limity odchyleń masy lub objętości. Zgodnie z ustawą paczkujący musi zgłosić fakt paczkowania (lub zlecenie tego procesu innemu podmiotowi) do Dyrektora Okręgowego Urzędu Miar. Załącznik do ustawy precyzuje również wymagania dotyczące dobrowolnego znaku „e”, który potwierdza zgodność produktu z normami europejskimi dotyczącymi towarów paczkowanych. 

waga towaru

Należy również pamiętać o wymogach rozporządzenia Ministra Gospodarki z dnia 20 lipca 2009 r., które szczegółowo reguluje zasady oznakowania towarów paczkowanych. 

Rozporządzenie to reguluje dwa obszary: 

  • nazwy i oznaczenia jednostek miar stosowane w oznakowaniu towarów paczkowanych: 
waga towaru

Dlatego też użycie dużej litery „G” na oznaczenie masy jest nieprawidłowe, ponieważ przepisy wymagają stosowania poprawnych oznaczeń jednostek miar, takich jak mała litera „g” dla gramów. 

  • minimalne wysokości cyfr i liter w oznakowaniu ilości nominalnej towaru paczkowanego: 
box prawo wagatowaru 2 1

Wymogi dotyczą również małych liter, takich jak „ml”, co zapewnia czytelność oznakowania ilości nominalnej na opakowaniach paczkowanych towarów. 

Ważne! 

Sprzedawca detaliczny jest odpowiedzialny za przestrzeganie szczegółowych wymogów, takich jak zachowanie spacji między liczbą a jednostką miary (np. prawidłowy zapis to „100 g”, a nie „100G”). Spełnianie tych standardów jest istotne, aby uniknąć błędów w oznakowaniu i ewentualnych konsekwencji prawnych. 

Wymogi metrologiczne 

Pozostałe wymogi metrologiczne określone są w Ustawie z dnia 11 maja 2001 r. Prawo o miarach. Dotyczą one zarówno produktów paczkowanych, jak i sprzedawanych luzem. 

Ustawa o miarach (oraz wydane do niej rozporządzenia) określają szereg szczegółowych wymogów dotyczących masy i objętości sprzedawanych produktów w zakresie znakowania oraz ich ważenia, w tym m.in.: 

  • wymóg stosowania jednostek określonych w układzie SI, 
  • wymóg pisania jednostki bez kropki na końcu, a w druku – czcionką prostą, 
  • wymóg zapisywania wartości wielkości przy zastosowaniu spacji (odstępu) między wartością liczbową a oznaczeniem jednostki, 
  • posiadanie przez stosowane wagi odpowiedniej legalizacji z Urzędu Miar. 

Aby uniknąć ryzyka zakwestionowania przez Inspekcję Handlową, warto o ich pamiętać. 

Zapamiętaj! 

Inspekcja Handlowa kontroluje oznakowanie produktów sprzedawanych w sklepie zoologicznym, takich jak żwirek, zabawki, miski czy kosmetyki, w tym ich masę i objętość podaną na etykiecie. Karmy dla zwierząt podlegają nadzorowi Inspekcji Jakości Handlowej Artykułów Rolno-Spożywczych. Podstawowe przepisy dotyczące masy i objętości są określone w ustawie o towarach paczkowanych oraz w ustawie o miarach. Regulacje te są uzupełniane odpowiednimi rozporządzeniami wykonawczymi i dotyczą również produktów sprzedawanych luzem. 

autor: mec. Patryk Kalinowski 

16 października, 2024

Szukaj

25–27 września 2026

Spotkajmy się na PetExpo 2026

Największe targi B2B branży zoologicznej w Polsce. Bydgoszcz, BCTW.

140+
wystawców
600+
marek
3
dni
  • Nowości produktowe z całej branży
  • Kontakty z dostawcami i dystrybutorami
  • Szkolenia i strefa wiedzy
Dowiedz się więcej →